دانستنی های غدیر،آیا میدانیدکه

آیا میدانید که ابوبکر مامورابلاغ سوره برائت[نهمین سوره قرآن کریم]بودولی این امر نیمه رها شد....؟

پیامبر خدا(صلى الله علیه وآله) ابوبکررا همراه آیاتى از اوّل سوره برایت به سوى مکّه اعزام کرد تا آن را براى اهل مکّه اعلان کند. در این لحظه جبرییل از طرف خدا آمده و گفت : «لن یودِّی عنک الاّ انت او رجل منک»؛ ( این ماموریّت را جز خودت یا کسى که از توست نباید انجام دهد) . پیامبر خدا(صلى اللهعلیه وآله)على را با شتر خود به نام «عضباء» یا «جدعاء» در پى ابوبکرفرستاده و فرمود : «ادرکْه فحیثما لقیتَه فخُذ الکتاب منه واذهب الى اهل مکّه فاقراه علیهم»؛ ( او را دریاب، و هر جا که او را دیدى نامه را از او گرفته عازم مکّه شو و آن را براى اهل مکّه اعلان کن) . و على(علیه السلام) در «عرج» یا در «ذوالحلیفه» یا در «ضجنان» و یا در «جحفه» به او رسید ، نامه را از او گرفت و عازم مکّه شد ، حجّ را به جا آورد و آن را ابلاغ و اعلان نمود .
مرحوم علاّمه امینى(رحمه الله) در الغدیر(1) 73 نفر از علمایى که در کتابهاى خود این روایت را ذکر کرده اند ، بر شمرده است ; که سندهاى این بزرگان در قضیّه اعلان برایت به گروهى از اصحاب با سابقه مى رسد و افراد ذیل از جمله آن اصحاب مى باشند :
1 ـ امیر مومنان على(علیه السلام); زید بن یثیع از آن حضرت نقل کرده است : «لمّا نزلت عشر آیات من براءه على النبیّ(صلى الله علیه وآله)دعا ابا بکر(رضی الله عنه)لیقراها على اهل مکّه ، ثمّ دعانی فقال لی : ادرک ابا بکر فحیثما لقیته فخُذ الکتاب منه ، فاذهب به الى اهل مکّه فاقراه علیهم ; فلحقتُه بالجحفه فاخذت الکتاب منه . ورجع ابو بکر(رضی اللهعنه) فقال : یا رسول اللهنزل فیَّ شیء؟ قال : لا ، ولکنّ جبریل جاءنی فقال : لن یودّی عنک الاّ انت او رجل منک»؛ (هنگامى که ده آیه از سوره برایت بر پیامبر(صلى الله علیه وآله)نازل شد ، پیامبر از ابوبکرخواست که آن را براى اهل مکّه اعلان کند ، سپس مرا خواسته فرمود: خود را به ابوبکررسانده هر کجا او را دیدى نامه را از او بگیر و به سوى اهل مکّه برو و آن را براى آنان اعلان کن. و من در جحفه به او رسیده نامه را گرفتم و او برگشت و به پیامبر عرض کرد : اى پیامبر خدا(صلى اللهعلیه وآله) آیا چیزى درباره من نازل شده است؟ حضرت(صلى الله علیه وآله) فرمود : نه ، ولى جبرییل نزد من آمده ، گفت : این نامه را جز خودت یا کسى که از توست نباید اعلان کند) .
عبدالله بن احمددر «زواید المسند»، و حافظ ابوالشیخ، و ابن مردویه آن را نقل کرده اند . و همچنین سیوطى در «الدرّ المنثور» و متّقى هندى در «کنز العمّال» و شوکانى در «تفسیر» خود آن را از آنان نقل نموده اند. و در تفسیر«المنار» و... نیز دیده مى شود(2) .
2 ـ ابوبکربن ابى قحافه ؛وى مى گوید: «پیامبر(صلى الله علیه وآله) او را براى اعلان برایت به سوى اهل مکّه اعزام کرد تا اعلان کند که از سال آینده مشرکان حقّ ندارند حجّ به جا آورند و کسى حقّ ندارد برهنه و عریان طواف کند، و به جز مسلمان کسى داخل بهشتنمى شود، و میان پیامبر و هر کسى که پیمانى هست تا پایان مدّت آن ، بر حال خود باقى است، و خداو رسولش از مشرکان بیزارند. او سه روز در راه بود که پیامبر به علىّ فرمود : «الحقه ، فردَّ عَلَىَّ ابا بکر وبلّغها انت»؛ (خود را به او برسان ، و ابوبکررا نزد من برگردان و خودت آن را اعلان کن( . مى گوید: علىّ چنین کرد، و وقتى که ابوبکرخدمت پیامبر رسید گریه کرد و گفت: اى پیامبر خدا! درباره من مشکلى پیش آمده؟ حضرت فرمود : «ما حدث فیک الاّ خیر ولکن اُمرتُ ان لایبلّغه الاّ انا او رجل منّی»؛ (درباره تو جز خیر اتّفاقى رخ نداده، لکن من مامور شده ام که آن را جز من یا مردى که از من است تبلیغ نکند) .
این حدیثرا احمددر «مسند»، و ابن کثیر در «تاریخ» خود نقل کرده اند(3) .
3 ـ ابن عبّاس .
ترمذى در «جامع»، و بیهقى در «سنن» و...این روایت را از او نقل کرده اند(4) .
4 ـ جابر بن عبد الله انصارى .
دارمى در «سنن» خود، و نسایى در «خصایص» و... این روایت را از او نقل کرده اند(5) .
چکیده این احادیث این است که : وقوع اصلداستان تواترمعنوى یا اجمالى دارد; یعنى این که آیات از ابوبکرگرفته شده، و امیر مومنان(علیه السلام) آن را ابلاغ نموده، و وحى نازل شده که به پیامبر دستور مى دهد جز او یا فردى که از اوست نباید آن را اعلان کند . و این رخداد اشاره دارد به این که شخصى که وحى مبین ، وى را براى اعلان و تبلیغ چند آیهاز آیات قرآنشایسته نمى داند چگونه او را بر ترویج و تعلیم همه دین، و تبلیغ همه احکام و مصالح ، امین قرار مى دهد؟!(6)

---

پی نوشت:
(1). الغدیر، ج6، ص477 ـ 480 .
(2). زوائد المسند ، ص 353 ، ح 146 ؛ الدرّ المنثور، ج2 ، ص 209 [ج4، ص122] ؛ کنز العمّال، ج 1 ، ص 247 [، ج2، ص422 ، ح 4400] ؛ فتح القدیر، ج 2 ، ص 319 [ج2، ص334] ؛ تفسیر المنار، ج 10 ، ص 157 .
(3). مسند أحمد، ج 1 ، ص 3 [ج1، ص7 ، ح 4] ؛ البدایة والنهایة، ج 7 ، ص 357 [ج7، ص394 ، حوادث سال 40 ه] .
(4). سنن ترمذی، ج 2 ، ص 135 [ج5، ص257 ، ح 3091] ؛ السنن الکبرى، بیهقی، ج 9 ، ص 224 ـ 225 .
(5). السنن الکبرى، ج 2 ، ص 67 [ج5، ص129 ، ح 8463] ؛ خصائص أمیر المؤمنین ، ص 20 [ص 93 ، ح 78] .
(6). •	گردآوری از کتاب: گزیده ای جامع از الغدیر، علامه شیخ عبدالحسین امینی، ترجمه محمد حسین شفیعی شاهرودی، موسسه میراث نبوت، چاپ سوم، ص583.
    

غدیر وولایت...